Август ойида ҳар бир ходим учун фойдали бўлади:
Ҳайдовчиларнинг меҳнат ва дам олиш тартибини бузганлик учун янги жарималар жорий этилмоқда
10 майдан бошлаб ҳайдовчиларнинг меҳнат ва дам олиш тартибини бузганлик, йўл варақаларидаги хатолар, рухсатномасиз халқаро рейслар ва тахографсиз ишлаганлик учун янги жарималар жорий этилади. Ушбу ўзгартиришлар 10 майдан кучга кирадиган 05.02.2026 йилдаги ЎРҚ-1118-сон Қонун билан мустаҳкамланади. Тузатишлар нафақат ҳайдовчиларга, балки иш берувчи-юк ташувчилар ва бошқа мансабдор шахсларга ҳам тааллуқли. Жавобгарлик қандай кучайтирилиши ва қандай янги жарималар жорий этилиши ҳақида мақолада кўриб чиқамиз.
Ўзгаришлар кимларга таъсир қилади
Ўзгаришлар халқаро рейсларни, йўловчи ва юкларни шаҳарлараро ташишни амалга оширувчи компанияларга, шунингдек уларнинг раҳбарлари, диспетчерлари ва механикларига тааллуқли. Тузатишлар 400 км дан ортиқ масофани босиб ўтадиган катта автобуслар (М3 тоифаси) ва 12 тоннадан ошиқ юк машиналарини (N3 тоифаси) бошқарадиган компания ҳайдовчилари учун амал қилади.
Kadrovik.uz тавсия этади
Ҳайдовчиларнинг меҳнат режимини бузганлик ва тахограф йўқлиги учун қандай жарималар жорий этилади
Агар М3 ва N3 тоифасидаги транспорт ҳайдовчиси 400 км дан ортиқ рейсга тахографсиз ёки қурилмада ҳайдовчи фойдаланадиган картага эга бўлмаган ҳолатда чиқса, БҲМнинг 7 баравари миқдорида жаримага тортилади. Бу халқаро ва шаҳарлараро автомобиль ташувларида ҳайдовчиларнинг меҳнат ва дам олиш режимини бузишга ҳам тааллуқли. Бундай жавобгарлик МЖТКнинг 125-моддаси 4-қисмида мустаҳкамланади.
Тахограф нима
Тахограф – борт техник қурилмаси. У тижорат юк машиналари ва автобусларга ўрнатилади. Қурилма автоматик равишда ҳаракат тезлигини, босиб ўтилган йўлни, шунингдек ҳайдовчининг иш ва дам олиш вақтини ёзиб олади. Тахограф ёрдамида ҳайдовчининг меҳнат ва дам олиш режимига риоя қилаётганини назорат қилиш мумкин.
Ҳайдовчиларнинг иш вақти ва дам олиш тартиби аллақачон батафсил тартибга солинган: махсус қоидалар амал қилади, рулда бўлишнинг чекланган вақтини, танаффуслар бериш ва иш вақтини ҳисобга олиш тартибини белгиловчи махсус қоидалар амал қилади. Киритилган тузатишлар ушбу нормаларни ўзгартирмайди, бироқ уларни бузганлик учун айнан халқаро ва узоқ масофали шаҳарлараро рейслар учун тўғридан-тўғри маъмурий жавобгарликни жорий этади.
Ўқишни тавсия этамиз
Йўл варақалари, юк хатлари ва чипталарни расмийлаштиришни бузганлик учун қандай жавобгарлик мавжуд
Қонун яна бир хавф зонасини – юк ташиш ҳужжатларини расмийлаштиришни ажратиб кўрсатади. Халқаро ташишларда товар-транспорт юк хатлари (ТТЮХ), йўл варақалари ва йўловчи транспортида чипта-ҳисоб ҳужжатларига қўйиладиган талабларни бузганлик учун эндиликда мустақил жарима: фуқаролар учун БҲМнинг 2 баравари ва мансабдор шахслар учун БҲМнинг 3 баравари миқдорида жарима назарда тутилган.
Тавсия
Транспорт ходимининг сайёр ёки кўчма тусдаги ишини қандай компенсация қилиш ҳақида Kadrovik PRO экспертларининг тавсиясида батафсил ўқишингиз мумкин.
Рухсатномасиз халқаро рейслар учун қандай жавобгарлик мавжуд
Киритилган тузатишларнинг алоҳида блоки халқаро юк ташишларга тааллуқли. Агар ҳайдовчи Ўзбекистон ҳудуди бўйлаб ўтиш учун рухсатномасиз юк ташиш ёки йўловчи рейсига чиқса, БҲМнинг 20 баравари миқдорида жарима солинади. Бу рухсатнома белгиланган транзит йўналишини четлаб ўтиб, қоидабузарликлар билан расмийлаштирилган ҳолатларга ҳам тааллуқлидир.
Kadrovik.uz тавсия этади
Киритилган ўзгаришларни ҳисобга олган ҳолда кадрлар бўлими ходими нима қилиши керак
10 майга қадар транспорт компанияларининг кадрлар бўлими янги талаблар татбиқ этиладиган ҳайдовчиларнинг иши қандай ташкил этилгани ва расмийлаштирилганини текшириши керак. Учта йўналишда аудит ўтказинг: ҳақиқий йўналишлар, транспортнинг жиҳозланиши ва ҳужжат айланиши.
Аввал янги талабларга мос келадиган рейсларни белгиланг: халқаро йўналишлар ҳамда М3 ва N3 тоифасидаги транспортда 400 км дан ортиқ масофага шаҳарлараро ташишлар. Кейин ушбу машиналар соз рақамли тахографлар билан жиҳозланганлигини, барча ҳайдовчиларда амалдаги карталар мавжудлигини, меҳнат ва дам олиш режими ҳақиқатан ҳам меъёрларга мувофиқлигини ҳамда ички ҳужжатлар ва жадвалларда акс эттирилганлигини текширинг. Учинчи қадам – корхонада йўл варақалари, товар-транспорт юк хати ва чипта-ҳисоб ҳужжатлари, айниқса халқаро рейслар учун, қандай расмийлаштирилиши ва сақланишини текшириб чиқинг.
Тавсия
Kadrovik PRO маълумотнома-эксперт тизимида ҳайдовчи билан меҳнат шартномасининг тайёр намунасини юклаб олиш мумкин.