Xodim ishdan boʻshatilgan kunda mehnat daftarchasi xodimga qaytarilmagan

Xodim sobiq ish beruvchidan majburiy ishdan boʻshatilganligi uchun ish haqi miqdorini va unga mehnat daftarchasi oʻz vaqtida berilmaganligi sababli ma’naviy zarar miqdorini undirish uchun sudga murojaat qildi.

Da’vogar pozitsiyasi 

Xodim bilan tuzilgan mehnat shartnomasi ish beruvchining 2020 yil 1 iyundagi buyrugʻi asosida bekor qilingan. MK 99-moddaga binoan, ish beruvchi xodimga 2020 yil 1 iyundan kechiktirmay mehnat daftarchasini berishi kerak edi. Biroq, ish beruvchi buni faqat 2020 yil 9 oktyabrda amalga oshirdi.

  Shu sababli xodim boshqa ishga kira olmadi. Shuning uchun ish beruvchi majburiy progul vaqti uchun xodimga ish haqini toʻlashi kerak. Shuningdek xodimning mehnat daftarchasini olish huquqi buzilganligi natijasida, uning fikricha, unga 5 000 000 soʻm miqdorida ma’naviy zarar yetkazilgan.

Javobga pozitsiyasi 

Ish beruvchi xodimga mehnat daftarchasini berishda MK normalarini buzganligini tan oldi. Ammo u suddan da’vo qilingan ma’naviy zarar miqdorini kamaytirishni soʻradi.

Sud qarori 

SSud qaror qabul qildit – xodimning da’vo talablarini qisman qanoatlantirish toʻgʻrisida. Ish beruvchidan xodim foydasiga quyidagi summalar undirildi:

• majburiy progul uchun ish haqi – 7 228 502 soʻm;
• ma’naviy zarar – 500 000 soʻm.

Sud qarorining asoslari  

Mehnat shartnomasi bekor qilingan kuni ish beruvchi xodimga mehnat daftarchasini va mehnat shartnomasini bekor qilish toʻgʻrisidagi buyruqning nusxasini berishga majburdir .

Ish beruvchi tomonidan mehnat shartnomasi bekor qilingan kuni, ya’ni 2020 yil 1 iyun kuni mehnat daftarchasi berilmaganligi sababli, xodim boshqa korxonada ishlash imkoniyatiga ega boʻlmadi. Ish beruvchining aybi bilan majburiy progul uchun xodimga ish beruvchi toʻlashi kerak.

Ish beruvchi, shuningdek, xodimni mehnat qilish imkoniyatidan noqonuniy mahrum qilganligi natijasida yetkazilgan ma’naviy zararni qoplashi shart .

Ma’naviy zararning oʻrnini qoplash miqdori sud tomonidan jabrlanuvchiga yetkazilgan jismoniy va ruhiy azob-uqubatlarning hususiyatiga, shuningdek, aybdorligi tovon toʻlash uchun asos boʻlgan hollarda yetkazuvchining aybdorlik darajasiga qarab belgilanadi. Zarar uchun tovon miqdorini belgilashda oqilanolik va adolat talablari hisobga olinishi kerak .

Ekspert sharhi 

Mehnat daftarchasi – xodimning ish tajribasini tasdiqlovchi asosiy hujjat .

Ishga kirishda ariza beruvchi mehnat daftarchasini taqdim etadi, ishga birinchi marta kirayotganlar bundan mustasno .

Oʻzbekistonda Yagona milliy mehnat tizimi (YaMMT) joriy etilganiga va elektron mehnat daftarchalari qoʻllanilayotganiga qaramay qogʻoz shaklidagi mehnat daftarchalariga qoʻyilgan talablar bekor qilinmagan.

Ish beruvchi xodim bilan mehnat shartnomasi bekor qilingan kunida xodimga mehnat daftarchasini va mehnat shartnomasini bekor qilish toʻgʻrisidagi buyruq nusxasini berishga majburdir . Ish beruvchining mehnat shartnomasi bekor qilingan kunida xodimga mehnat daftarchasini bermasligi xodimni mehnat qilish imkoniyatidan noqonuniy mahrum qilishi (majburiy progul) deb hisoblanadi. Ushbu zarar ish beruvchi tomonidan qoplanishi kerak .

Bunday sharoitda ish beruvchining majburiyati ham xodimga yetkazilgan ma’naviy zararni qoplash majburiyati paydo boʻladi.

Ekspert tavsiyasi

Mehnat shartnomasi bekor qilingan kuni imzolatgan holda xodimga mehnat daftarchasini bering.

Agar mehnat shartnomasi bekor qilingan kuni xodim ish joyida boʻlmasa, oʻsha kuni unga mehnat daftarchasini olish uchun kelishi kerakligi toʻgʻrisida pochta orqali xabar yuboring

Siz mehnat daftarchasini xodimga faqat uning roziligi bilan pochta orqali yuborishingiz mumkin .

 Xodim vafot etgan taqdirda mehnat daftarchasi uning yaqin qarindoshlariga tilxat asosida topshirilishi yoki ularning iltimosiga binoan pochta orqali yuborilishi mumkin.

Agar ishdan boʻshatilgan xodimning qogʻoz mehnat daftarchasi boʻlmasa, faqat elektron shaklda boʻlsa, unga faqat ishdan boʻshatish toʻgʻrisidagi buyruqning nusxasini bering.

E’tibor bering

Ish beruvchi mehnat shartnomasini bekor qilishni kechiktirishga yoki mehnat daftarchasini bermaslikka haqli emas, shu jumladan, agar xodim boshlangan ishni tugatmagan boʻlsa, qarzi yoʻqligi varaqasini imzolamagan boʻlsa, xodimning moddiy qiymatlarni topshirmagan boʻlsa ham kechiktirishga yoʻl qoʻyilmaydi .