Noyabr oyida har bir kadrovikka asqotadi:
Muddatli mehnat shartnomasi nomuayyan muddatga tuzilgan mehnat shartnomasidan uning amal qilish muddati tugagandan soʻng, taraflardan istalgan biri – xodim yoki ish beruvchi - boshqa tarafning xohishidan qat’i nazar, mehnat munosabatlarini bekor qilishga haqli ekanligi bilan farq qiladi. Bunda yangi MK taraflarni bu haqda bir-birini oldindan ogohlantirishga majbur qiladi. Ammo ish beruvchi xodimni ogohlantirmoqchi yoki ishdan boʻshatishni rasmiylashtirmoqchi boʻlgan kunlarda u ishda boʻlmasa, qanday yoʻl tutish kerak?
«Muddatlilar»ni ishdan boʻshatish tartib-taomilining oʻziga xos tomonlari haqida «Norma» eksperti, huquqshunos Lenara Xikmatova gapirib berdi:
Mehnat shartnomasi quyidagi muddatlarga tuzilishi mumkin:
- nomuayyan muddatga;
- uch yildan koʻp boʻlmagan muayyan muddatga (muddatli mehnat shartnomasi).
Agar mehnat shartnomasida uning amal qilish muddati shartlashilmagan boʻlsa, shartnoma nomuayyan muddatga tuzilgan deb hisoblanadi
.
– Mehnat shartnomasini uning amal qilish muddati tugaganligi munosabati bilan bekor qilish toʻgʻrisida qaror qilgan taraf boshqa tarafni kamida uch kalendar kun oldin yozma shaklda ogohlantirishi kerak
.
Ish beruvchi ogohlantirishni 2 nusxada rasmiylashtirgani maqsadga muvofiq, shunda xodim uning bir nusxasini olganini tasdiqlash uchun ish beruvchidagi ogohlantirish nusxasiga qoʻl qoʻyadi.
Agar xodim ishda boʻlmasa, ogohlantirishni ma’lum qilinadigan buyurtma xat bilan pochta orqali yuboring.
Pochta kvitansiyasi va xatni olganligi toʻgʻrisida xodim tomonidan imzolangan shaklni xodim ogohlantirilganligining dalili sifatida saqlab qoʻying.
Muddatli mehnat shartnomasini qaysi vaqtda bekor qilish kerak
Ish beruvchi mehnat shartnomasini MKning 158-m. boʻyicha mehnat shartnomasining amal qilish muddati tugagandan bir hafta ichida bekor qilishga haqli. Bu davrda mehnat shartnomasi bekor qilingani toʻgʻrisida buyruq chiqarish va xodimni u bilan tanishtirish kerak.
Masalan, mehnat shartnomasining muddati – «10 sentyabrgacha». Taraflar mehnat munosabatlarini 10 sentyabrdan 17 sentyabrgacha bekor qilishga haqli. Yoki masalan, mehnat shartnomasi 2021 yil 22 dekabrda – 1 yilga imzolandi. Tegishincha, uning tugash sanasi 2022 yil 22 dekabr. Mehnat munosabatlari 2022 yil 29 dekabrgacha bekor qilinishi mumkin.
Ushbu qoida, shuningdek xodim ma’lum bir ishni bajarish vaqtiga qabul qilinganda ham amal qiladi. Bunday holda, bir haftalik muddat ish natijalarini topshirish-qabul qilish dalolatnomasi tomonlar tomonidan imzolangan kundan boshlab boshlanadi.
Aytaylik, 8 sentyabr kuni veb sayt ishlab chiqishi uchun xodim dasturlash boʻlimiga ishga qabul qilindi. Ish 20 oktyabrda yakunlandi, tomonlar bajarilgan ishlar dalolatnomasini 21 oktyabrda imzoladilar. Mehnat shartnomasi 28 oktyabrdan kechiktirmay bekor qilinishi kerak.
Muddatli mehnat shartnomasini xodimning vaqtincha ishga layoqatsizligi yoki ta’til davrida ham bekor qilish mumkin. Bunday davrlarda ishdan boʻshatishni taqiqlash faqat MKning 161-moddasi boʻyicha ish beruvchining tashabbusi bilan mehnat shartnomasini bekor qilishga nisbatan amal qiladi, tashkilot (uning alohida boʻlinmasi) yoxud yakka tartibdagi tadbirkor tomonidan faoliyatning tugatilganli hollari bundan mustasno
. Shuningdek, boshqa sabablarga koʻra (progul va b.) «muddatli» xodimning ishda yoʻqligi ishdan boʻshatishga toʻsiq boʻlmaydi.
Muddatli mehnat shartnomasini bekor qilishni qanday rasmiylashtirish kerak
Mehnat kodeksining 171-moddasiga muvofiq ish beruvchi mehnat shartnomasi bekor qilingan kuni xodimga uning mehnat daftarchasini ( elektron mehnat daftarchasidan koʻchirmani) va mehnat shartnomasini bekor qilish toʻgʻrisidagi buyruqning koʻchirma nusxasini berishi shart.
Agar xodim muddatli mehnat shartnomasi bekor qilingan kuni ishda boʻlmasa, unga mehnat daftarchasini olish uchun kelishi yoxud mehnat daftarchasi pochta orqali yuborilishiga rozilik berishi zarurligi haqida pochta orqali yozma xabarnoma (yuqorida yozilganidek ma’lum qilinadigan buyurtma xat bilan) yuboring
.
Ish beruvchi bildirishnoma yuborilgan kundan e’tiboran mehnat daftarchasini berish kechiktirilganligi uchun javobgarlikdan ozod etiladi. Xodim mehnat daftarchasini berish toʻgʻrisida murojaat qilgandan keyin uni uch kundan kechiktirmay berish kerak
.
Mehnat shartnomasini bekor qilish toʻgʻrisidagi buyruqning koʻchirma nusxasini xodimning roziligisiz pochta orqali yuborish mumkin. Albatta pochta joʻnatmasini topshirish haqidagi bildirishnoma bilan. Agar mehnat shartnomasini bekor qilish toʻgʻrisidagi buyruqning koʻchirma nusxasi yoʻqolgan yoki buzilgan boʻlsa, xodim ish beruvchiga bunday buyruqning yangi koʻchirma nusxasini berish uchun murojaat qilishga haqli. Bunday holda u xodimga murojaat qilgan kunidan e’tiboran uch kundan kechiktirmay berilishi kerak
.
Bundan tashqari, sizga xodimga u bilan mehnat shartnomasi bekor qilinganligi toʻgʻrisida boshqa har qanday usul bilan xabar berishingizni maslahat beramiz (telefon raqamiga qoʻngʻiroq qilish, elektron pochta, messenjerlar va boshqalar orqali xabar yuborish).
Ish haqini qachon toʻlash kerak
Xodimga tegishli boʻlgan barcha summalarni xodim bilan mehnat shartnomasi bekor qilingan kunda toʻlang.
Agar xodim shu kuni ishda boʻlmasa, ish haqi va boshqa summalar hisob-kitob qilish toʻgʻrisida xodim tomonidan talab qoʻyilganidan keyin uch kundan kechiktirmay toʻlanadi
.
Agar xodim kasal boʻlsa va shuning uchun mehnat shartnomasi bekor qilingan kuni ishda boʻlmasa, unga shuningdek vaqtincha mehnatga layoqatsizlik nafaqasi ham toʻlanadi.
Davlat ijtimoiy sugʻurtasi boʻyicha nafaqalar tayinlash va toʻlash tartibi toʻgʻrisidagi nizomga muvofiq, vaqtincha mehnatga layoqatsizlik nafaqasi, agar uni olish huquqi ish beruvchi bilan mehnat munosabatlarida boʻlgan davrda paydo boʻlsa, sinov davri hamda ishdan boʻshatilgan kunni ham qoʻshib, beriladi.