Тавсияда:

– интизомий жазони муддатидан олдин олиб ташлаш усуллари;

– интизомий жазони муддатидан олдин олиб ташлашни расмийлаштириш;

– интизомий жазони муддатидан олдин олиб ташлашнинг ҳуқуқий оқибатлари.

Интизомий жазони муддатидан олдин олиб ташлаш усуллари

Интизомий жазо қўлланилган кундан эътиборан бир йил ёки ундан кам муддат ўтгандан сўнг автоматик равишда олиб ташланади . Жазони олиб ташлаш тўғрисида буйруқ чиқариш шарт эмас – МК буни назарда тутмайди. Жазо муддати тугаши билан ходим интизомий жазога тортилмаган деб ҳисобланади .

Қуйидаги асослар мавжуд бўлганда интизомий жазони муддатидан олдин олиб ташлаш мумкин :

• иш берувчининг ташаббуси;
• ходимнинг илтимоси;
• ходимнинг бевосита раҳбарининг илтимосномаси;
• касаба уюшмаси қўмитасининг илтимосномаси.

МК жазони муддатидан олдин олиб ташлаш мумкин бўлган муддатни белгиламайди – иш берувчи буни вазиятдан келиб чиқиб мустақил равишда ҳал қилади. Шунинг учун жазони 6 ой, 9 ой ёки ҳатто қўлланилгандан кейин эртаси куни олиб ташлаш мумкин. Интизомий жазони муддатидан олдин олиб ташлашни иш берувчининг буйруғи билан расмийлаштиринг.

Эслатиб ўтамиз 

Интизомий жазони олиб ташлаш ва бекор қилиш қоидалари фақат ҳайфсан ёки жаримага нисбатан қўлланилади .

Жазони иш берувчининг ташаббусига кўра олиб ташлаш. МК иш берувчининг жазони олиб ташлаш ташаббусини қандай расмийлаштиришни белгиламайди. Агар жазони муддатидан олдин олиб ташлаётган бўлсангиз, иш берувчининг буйруғини расмийлаштиринг – бунинг учун қўшимча аризалар ва илтимосномалар талаб этилмайди.

Жазони ходимнинг илтимосига кўра олиб ташлаш. Ходим ўз илтимосини ташкилот раҳбарига ёзма ариза орқали билдиради, унда ўзидан жазони муддатидан олдин олиб ташлаш учун асосларни кўрсатади. Ходим аризага баён этилган асосларни тасдиқловчи ҳужжатларни илова қилиши мумкин.

Иш берувчи ходимнинг жазони олиб ташлаш тўғрисидаги аризасини кўриб чиқиши ва у бўйича қарор қабул қилиши шарт. Ижобий қарор қабул қилинганда, иш берувчининг буйруғини расмийлаштиринг ва ходимни у билан таништиринг. Агар иш берувчи жазони муддатидан олдин олиб ташлашни рад этса – ходимга ёзма жавоб беринг ва унда рад этиш сабабларини кўрсатинг.

Жазони бевосита раҳбарнинг илтимосномаси бўйича олиб ташлаш. Бевосита раҳбар илтимосномани ички хизмат хати шаклида расмийлаштириши ёки уни ташкилот раҳбари номига ёзиб, шахсан тақдим этиши мумкин. Ҳужжатда бевосита раҳбар интизомий жазони муддатидан олдин олиб ташлаш тўғрисида илтимос қилишга ундаган сабабларни келтиради.

Агар иш берувчи жазони муддатидан олдин олиб ташлашга рози бўлса, у илтимосномага тегишли резолюция қўяди. Интизомий жазони муддатидан олдин олиб ташлаш тўғрисидаги буйруқни бевосита раҳбарнинг иш берувчи резолюцияси қўйилган илтимосномаси асосида расмийлаштиринг.

Вазият 

Иш берувчи интизомий жазони намунали хулқ учун муддатидан олдин олиб ташлашга мажбурми 

Ходимга прогул учун ҳайфсан эълон қилинди ва интизомий жазо даврида чораклик мукофотлардан маҳрум қилинди. Бир неча ой ўтиб ходимнинг бевосита раҳбари директорга намунали хулқ учун ҳайфсанни муддатидан олдин олиб ташлаш тўғрисида илтимоснома билан мурожаат қилди.

Иш берувчи интизомий жазони муддатидан олдин олиб ташлашни рад этиши мумкинми? Жазони олиб ташлаш ва бекор қилиш ўртасида қандай фарқ бор? Ҳайфсанни олиб ташлаш учун алоҳида буйруқ расмийлаштириш керакми?

Ҳа, иш берувчи интизомий жазони муддатидан олдин олиб ташлашни рад этиши мумкин.

Интизомий жазони олиб ташлаш ва бекор қилиш қоидалари фақат ҳайфсан ёки жаримага нисбатан қўлланилади  Бунда иш берувчи жазони олиб ташлашга мажбур эмас – бу унинг мажбурияти эмас, ҳуқуқи. МК иш берувчи интизомий жазони муддатидан олдин олиб ташлаши шарт бўлган асосларни назарда тутмайди. Иш берувчи жазони муддатидан олдин олиб ташлаш тўғрисидаги илтимосномани қаноатлантиришни рад этса, жавобгарликка тортилмайди.

Жазони касаба уюшмасининг илтимосномаси бўйича олиб ташлаш. Касаба уюшмаси ташкилоти илтимосномани ташкилот раҳбари номига асослантирилган хат орқали расмийлаштиради. Илтимосномада касаба уюшмаси илтимосни билдиради ва ходимдан жазони муддатидан олдин олиб ташлаш учун асосларни келтиради. Хатга касаба уюшмаси қуйидагиларни илова қилиши мумкин:

• жазони муддатидан олдин олиб ташлаш масаласи кўриб чиқилган касаба уюшмаси қўмитаси мажлиси баённомасидан кўчирма;
• иш берувчининг ижобий қарор қабул қилишига таъсир қилиши мумкин бўлган ҳужжатлар.

Интизомий жазони муддатидан олдин олиб ташлашни расмийлаштириш

Интизомий жазони муддатидан олдин олиб ташлашни иш берувчининг буйруғи билан расмийлаштиринг. Буйруқни эркин шаклда тузинг, чунки қонун чиқарувчи бундай буйруқнинг шаклини белгиламайди.

Буйруқда қуйидагиларни акс эттиринг:

• ходимнинг фамилияси, исми, отасининг исми;
• ходимнинг таркибий бўлинмаси ва лавозими (касби);
• қўлланилган жазо тури ва уни қўллаш тўғрисидаги буйруққа ҳавола;
• интизомий жазони олиш учун асос.

Буйруққа ташкилот раҳбари имзо чекади. Шунингдек, буйруққа ходимларни ишга қабул қилиш ҳуқуқига эга бўлган шахс ҳам имзо чекиши мумкин. Ходимни буйруқ мазмуни билан имзо қўйдириб таништиринг.

Интизомий жазони муддатидан олдин олиб ташлашнинг ҳуқуқий оқибатлари

Интизомий жазо муддатидан олдин олиб ташлангандан сўнг:

1. ходимда жазо йўқ деб ҳисобланади, шунинг учун кейинги ножўя хатти-ҳаракатида уни меҳнат мажбуриятларини мунтазам равишда бузганлиги учун МКнинг 161-модда 2-қисм 4-бандига кўра ишдан бўшатиб бўлмайди. Муддатидан олдин олиб ташланган интизомий жазо кейинги жазоларни қўллашда ҳисобга олинмайди;
2. агар интизомий жазо даврида мукофотлардан маҳрум қилинган бўлса, жазони муддатидан олдин олиб ташлаш тўғрисидаги буйруқ чиқарилган пайтдан бошлаб тўловларни қайта тикланг.