Bayram arafasidagi ish kunini qisqartirmasa boʻladimi

«Qonunga koʻra Myehnat kodeksining 208-moddasida koʻrsatilganlar orasidan bayram arafasida ish kuni kamida bir soatga qisqartirilishi kerak. Ammo ish beruvchi xususiy tashkilotda bu masalani rahbariyat oʻz xohishiga koʻra hal qilishini aytib, bunday qilmasligini e’lon qildi.

Ish beruvchi haqmi?»

Savolga kadrovik.uz iltimosiga koʻra «Norma» eksperti, yurist Lenara XIKMATOVA javob berdi.

–  Ish beruvchi nohaq. Mehnat qonunchiligi quyidagilarga tatbiq qilinadi:

• mulkchilik shakli va idoraviy mansubligidan qat’i nazar, shu jumladan chet el fuqarolari, fuqaroligi boʻlmagan shaxslar yoki ularning ishtirokida tuzilgan yoki ta’sis etilgan tashkilotlar, xalqaro tashkilotlar va xorijiy yuridik shaxslar;
• filiallar, vakolatxonalar yoki tashkilotlarning boshqa alohida boʻlinmalari;
• ish beruvchilar-jismoniy shaxslar .

Mehnat kodeksining 187-moddasiga koʻra, ishlanmaydigan bayram kunlari arafasida har kunlik ishning (smenaning) davomiyligi barcha xodimlar uchun kamida bir soatga qisqartiriladi. Ishlanmaydigan bayram kunlari Mehnat kodeksining 208-moddasida belgilangan.

Bayramdan oldingi kun ishning (smenaning) davomiyligini qisqartirish imkoni boʻlmagan uzluksiz ishlaydigan tashkilotlar va ayrim turdagi ishlar uchun istisno nazarda tutilgan. Ammo bunday holatlarda ish beruvchi ortiqcha ishlaganlik uchun qoʻshimcha dam olish vaqti berish yoki xodimning roziligi bilan ish vaqtidan tashqari ish uchun belgilangan normalar boʻyicha haq toʻlash orqali kompensatsiya qilishi kerak .

Agar Mehnat kodeksining talablari bajarilmasa, bu mehnat qonunchiligining buzilishi deb baholanadi va ish beruvchining aybdor mansabdor shaxsiga BHMning 5–10 baravari miqdorida ma’muriy jarimaga sabab boʻladi .